Từ ngày tôi về làm dâu, đã quen với cảnh mẹ chồng có bao nhiêu của nải, tiền bạc, thậm chí cả đất ruộng cũng dồn hết cho bác dâu cả. Lý do đơn giản: bác trai là con trưởng, chị dâu là người “tay hòm chìa khóa”. Mọi lời nói của chị ta trước mặt mẹ chồng luôn ngọt như mật, còn sau lưng thì chua chát, dè bỉu anh em.

Tôi từng nhiều lần khuyên chồng:
– Anh nên góp ý với mẹ, để bà chia công bằng cho các con. Mình cũng là con, đâu thể bị coi như người ngoài mãi.

Chồng tôi thở dài:
– Mẹ quen tính rồi. Em cứ nhịn đi cho yên cửa yên nhà.

Nhịn thì nhịn, nhưng càng nhịn, chị dâu cả càng được đà. Thậm chí, mẹ chồng bán cả thửa đất cuối cùng để xây cho bác dâu căn nhà to giữa làng. Ngày đó, chúng tôi đứng nhìn mà lòng ngậm ngùi.

Thế rồi, sóng gió ập đến. Mẹ chồng bị tai biến, phải nhập viện điều trị dài ngày. Tôi thương bà, nên dù bao năm bị lạnh nhạt, tôi vẫn vào viện chăm sóc. Bác dâu, người được hưởng nhiều nhất, thì thoái thác:
– Tôi bận trông cửa hàng. Hai đứa chú thím trẻ khỏe, lo được thì lo.

Tôi nuốt nước mắt, sáng chạy làm, chiều lại vào viện, đêm nằm co ro ngoài ghế chờ. Thế mà mới đúng một tháng, chị dâu đã gào mồm trước mặt họ hàng:
– Chăm sóc, nuôi dưỡng mẹ không phải việc của riêng ai. Phải góp tiền nuôi chung chứ. Tôi không thể gánh hết!

Tôi nghe mà choáng váng. Suốt mấy chục năm qua, chị ta gánh cái gì ngoài tiền bạc và đất đai mẹ chồng trao tận tay? Giờ mẹ nằm viện, lại quay sang đòi chia sẻ gánh nặng.

Anh chồng tôi uất ức, lần đầu tiên không kìm nén:
– Từ trước đến nay, mẹ có gì chị hưởng hết. Giờ mẹ bệnh, chị lại bắt chúng tôi góp từng đồng? Công bằng ở đâu?

Chị dâu cười khẩy:
– Lúc hưởng thì một người, lúc trách nhiệm thì tất cả. Phép nhà là thế.

Câu nói ấy làm cả họ xôn xao. Có người bênh, có người lắc đầu.

Mâu thuẫn gia đình dâng lên đỉnh điểm. Chúng tôi và chị dâu lời qua tiếng lại, đến mức mẹ chồng nằm trong phòng cũng nghe thấy, bà bật khóc:
– Các con ơi, mẹ là người có lỗi. Mẹ đã thiên vị, khiến anh em bất hòa.

Câu nói ấy như xé toạc không khí. Tôi ngồi xuống, nắm tay bà:
– Mẹ, con không trách mẹ. Chỉ mong từ nay mọi việc rõ ràng, đừng để ai phải thiệt thòi nữa.

Bà gật đầu, nước mắt rơi.

Vài tháng sau, bệnh tình mẹ nặng hơn, rồi bà qua đời. Tang lễ diễn ra, chị dâu vẫn oang oang tính toán chi phí, bắt vợ chồng tôi góp ngang bằng, bất kể trước đó đã nhận bao nhiêu. Tôi không muốn ồn ào ngày tang, đành cắn răng làm theo.

Nhưng đến khi chia di sản cuối cùng – căn nhà nhỏ mẹ còn lại, mâu thuẫn bùng nổ thêm lần nữa. Chị dâu quả quyết:
– Tôi là dâu trưởng, phải được đứng tên.

Lần này, chồng tôi kiên quyết:
– Không! Nhà này mẹ để lại cho tất cả con. Ai cũng có phần.

Sau nhiều tranh cãi, cuối cùng họ hàng lập biên bản: ngôi nhà bán đi, chia đều cho các con. Chị dâu tức tối, hậm hực bỏ về, chẳng buồn đưa tiễn lần cuối cho mẹ.

Còn tôi và chồng, dù nhận phần nhỏ bé, nhưng lòng thanh thản. Không phải vì mảnh đất hay số tiền chia được, mà vì ít nhất công lý cũng được trả lại.

Đêm cuối cùng dọn dẹp bàn thờ, tôi nhìn di ảnh mẹ chồng, thì thầm:
– Mẹ ơi, con biết mẹ thương con trưởng, nhưng giá như mẹ hiểu sớm hơn rằng tình cảm gia đình không thể mua bằng của cải. Giờ mẹ yên nghỉ, con chỉ mong anh em thôi thù hận, để hương hồn mẹ thanh thản.

Ngoài sân, gió rì rào. Tôi ngỡ như nghe tiếng thở dài nhẹ nhõm của mẹ, tan dần vào màn đêm.